[89567] in tlhIngan-Hol
Re: nuq bop bom: 'ay' cha'maH
daemon@ATHENA.MIT.EDU (Rohan Fenwick - QeS 'utlh)
Sat Sep 10 21:16:45 2011
From: Rohan Fenwick - QeS 'utlh <qeslagh@hotmail.com>
To: <tlhingan-hol@kli.org>
Date: Sun, 11 Sep 2011 11:11:27 +1000
In-Reply-To: <6.2.5.6.2.20110908113549.04feab28@flyingstart.ca>
Errors-to: tlhingan-hol-bounce@kli.org
Reply-to: tlhingan-hol@kli.org
ghItlhpu' Qov, jatlh:
> Sajoy' 'e' vItIv. Dun Hol. Dun Holmaj'e'. tlhIngan Hol yejHaDvaD ngIq
> Qu' ghaj Hoch. Hoch laH DISeHmeH mavum, 'ach jaS Hol wItoy'mo' chep
> Hol. buvchu' voragh. vIHo' 'ej matlh 'obe' bajta'bej. mu'ghom gher
> latlh. mughlaHchu' latlh. qechmey chu' ngach latlh. bom qonlaH latlh.
> pab SeHchu' latlh. Hoch laHmey le' vIperbe'ta' 'ach Satlho' 'e'
> yISov. Holmaj bochoq 'ej boDunmoH.
'IH mu'meyvam 'ej teHchu'. wa' Dol nIvDaq matay'DI' maQap. juquvmoHbej
'ej DaquvmoHlu'bej je.
> lutvamvaD loSmaH Hut 'ay'mey vIqonta' 'ej tagha' pabwIj'e'
> vIDubmoHmeH vIta'be'lI'. ghaytan lvIbuSmo' qaS, 'ach ngoQ potlh
> 'oHbe'. Hol HoSghaj vI'agh vIneH.
bIQapchu'taH. lut'a' pov DaqonlI'.
'ej DaH jIlaDqa'. :)
> ghobtaHvIS 'eSSIm Mahoun je, jol Qoylu' ghIq poSchoH lojmIt. 'el
> QeDpIn, De'wI' qengtaHvIS. lul leghDI'
lul *'e'* leghDI'.
wot {lul} Dalo'mo' jIbelqu'. puS wotvetlh lo'meH 'ebmey!
> Mahoun roDaq ghopDu' lan ghIq yuv.
chaq {'ej} neH Dalo'nIS. naDev {ghIq} Dalo'chugh, lanpu'ghach yuvpu'ghach
je chevlaw' poH. ghopDu' lanlu'pu'DI' SIbI' yuvlu', qar'a'?
> tlhIngan HughDaq ratlh ghopDu' 'a' 'uybe'.
{'a}Daq 'Iq qaghwI'vetlh cha'DIch.
> Dogh ghu' 'e' tlhoj Mahoun. rovo' DeSDu'Daq ghopDu'Daj vIH tlhIngan
wa' DIp neH lo' {vIH}; 'ut {vIHmoH}. ("Interview with Marc Okrand", HolQeD
7:4)
> "yajHa'ghachHey," jatlh Mahoun 'ej QamchoH.
Hm. The -ghach here sounds like an English calque. You could achieve the
same thing by saying mayajHa'chuqlaw'pu'. bIQoch'a'?
> Mahoun taj yIvbeH je yIr 'ej nobHa'.
Heh. Nice use of {yIr}. :)
> qonqa'meH tlhIngan Hoqra' lo' tlhIngan[10].
QumchuqlaH Hoch De'wI'mey 'e' DalajQo'mo' qaq 'e' vIHar.
> vajar Mahoun je cha' 'ach vangpu'pa' mughwI' vajar qonlu' 'ej
> vangpu'DI' mughwI'
Because you've just talked about the point before the translator began
working, vang*choH*pu'DI' might make a more obvious contrast. But it's not
necessary at all, just a stylistic thing. DapollaH pagh DapolHa'laH.
> bomvaD Huch DIlnIS Del ta.
{bomvaD Huch DIlnIS*bogh* Del ta} bIjatlh DaneH'a'?
QeS 'utlh